Jedną spośród licznych form kultu maryjnego w polskim Kościele jest istniejące od 70 lat Arcybractwo Straży Honorowej Niepokalanego Serca Maryi. Arcybractwo powstało w 1912 r. w klasztorze Sióstr Matki Bożej Miłości w Becançon we Francji, na wzór działającej już wcześniej Straży Honorowej Najświętszego Serca Jezusa. Inspiratorem dzieła był o. Dauphin, ówczesny generał Ojców Eudystów. Opracowaniem ustaw zajęła się s. Maria Larcher, która całkowicie poświęciła się rozkrzewianiu tego dzieła.

Arcybractwo przy klasztorze Sióstr Wizytek w Jaśle

Do Polski Straż Honorową Niepokalanego Serca Maryi sprowadziły Siostry Wizytki z Jasła. 4 października 1938 r. Arcybractwo Straży Honorowej Niepokalanego Serca Maryi zostało kanonicznie ustanowione przy klasztorze Sióstr Wizytek w Jaśle przez ówczesnego ordynariusza diecezji przemyskiej, bp. Franciszka Bardę. W styczniu 1939 r. Arcybractwo zostało agregowane do Głównej Centrali Straży Honorowej w Besançon i od tej chwili działało jako Centrum krajowe w Polsce z prawem kanonicznego agregowania nowych kół Arcybractwa.
Celem tego Arcybractwa jest propagowanie i ożywienie kultu Niepokalanego Serca Maryi wśród wiernych, pogłębienie osobistej więzi z Matką Najświętszą, by z Nią przeżywać własne życie i z Nią współdziałać w zdobywaniu dusz, aby we wszystkich sercach królował Jej Syn, Jezus Chrystus.
Członkowie Arcybractwa zobowiązani są do obrania sobie dowolnej godziny w ciągu doby i ofiarowania jej na zawsze Niepokalanemu Sercu Maryi. Jest to tzw. godzina straży, nazywana inaczej godziną obecności, w czasie której wszystkie spełniane czynności (modlitwa, praca, rozmowa, rozrywka) wykonuje się w zjednoczeniu z Sercem Maryi w duchu wynagrodzenia oraz w intencji hasła polskiej Straży Honorowej: „Przyjdź królestwo Boże przez królowanie Maryi”. W godzinie straży nie trzeba koniecznie się modlić, ale przez wzbudzenie sobie intencji oddania Maryi tego czasu, pamięć na Obecność Bożą i Matki Najświętszej ofiarować wykonywaną czynność w duchu wynagrodzenia Bogu przez Niepokalane Serce Maryi.
W dniu wstąpienia do Straży odmawia się akt osobistego poświęcenia się Sercu Maryi, który powinno się często ponawiać. Członkowie Straży, o ile mogą, starają się w pierwsze soboty miesiąca uczestniczyć we Mszy św. i przyjmować Komunię św. wynagradzającą, a także odmówić akt wynagradzający Niepokalanemu Sercu Maryi.

Praktyki Arcybractwa o orędzie fatimskie

Uderzające jest podobieństwo zalecanych praktyk członkom Straży a orędziem Matki Bożej Fatimskiej. Należą do nich: kult Niepokalanego Serca Maryi, praktyka pierwszych sobót miesiąca z Komunią św. wynagradzającą. 8 września 1915 r. s. Maria Larcher włączyła w praktykę członków Zegar Miłosierdzia, jako dodatkową godzinę straży za nawrócenie grzeszników, a 13 lipca 1917 r. Matka Boża prosiła dzieci w Fatimie o modlitwy i ofiary w tej intencji. W tym samym objawieniu Matka Najświętsza domagała się, aby cały świat został poświęcony Jej Niepokalanemu Sercu. Trzy miesiące wcześniej, 6 stycznia 1917 r. s. Maria Larcher zapisała: „Odprawiono 40 Mszy św. na uproszenie, aby nasz biedny świat wkrótce został poświęcony macierzyńskiemu Sercu Maryi, a przez to odnalazł szczęście i pokój”. Od początku istnienia Straży kierowane było do członków wezwanie o modlitwę w intencji dokonania tego aktu. Straż Honorowa Niepokalanego Serca Maryi, która uprzedziła te wezwania, aktualnie działa w myśl orędzia fatimskiego.

Wzbogacać ducha Maryjnego

Bardzo dobrze funkcjonuje i rozwija się Straż tam, gdzie przełożone Róż zaproponowały ją członkiniom Żywego Różańca. Obie te formy kultu Matki Bożej mogą działać harmonijnie i wzajemnie wzbogacać się w pogłębianiu ducha Maryjnego. W wielu parafiach kapłani, dostrzegając wartość tego dzieła, sami kierują Arcybractwem. Pomagają im w tym zelatorzy i zelatorki, którzy pracują z godną uznania gorliwością i poświęceniem.
Mamy nadzię, że uroczystość jubileuszowa 70-lecia Straży Honorowej Niepokalanego Serca Maryi w Polsce przyczyni się do rozpowszechnienia tego Arcybractwa w parafiach naszej diecezji.