Świecki i kościelny ośrodek administracyjny

Badania archeologiczne potwierdzają, że przeszłość Łęczycy sięga VI wieku p.Chr., kiedy to była ona ważnym ośrodkiem plemiennym. Za pierwszych Piastów - Mieszka I i Bolesława Chrobrego urosła do rangi prowincji. Po rozbiciu dzielnicowym, w latach 1138-44 Łęczyckie posiadała wdowa po Bolesławie Krzywoustym - księżna Salomea. W XIII wieku Łęczyca została stolicą księstwa, które po zjednoczeniu ziem polskich przez Władysława Łokietka stało się województwem. Status taki posiadało do czasu II rozbioru Polski w 1793 r. Rozkwit gospodarczy i kulturalny miasta trwał do połowy XVII wieku, a został zahamowany przez wojny polsko-szwedzkie. Przez Łęczyckie kilkakrotnie przetoczyła się bowiem fala wojsk szwedzkich, siejących ogromne zniszczenia. Po 1793 r. Łęczyca była miastem powiatowym, potem obwodowym województwa mazowieckiego, a następnie guberni kaliskiej. Po odzyskaniu przez Polskę niepodległości władze ustanowiły tutaj duży powiat, wchodzący w skład województwa łódzkiego. W okresie okupacji wcielono Łęczycę do Rzeszy Niemieckiej. Po wojnie na nowo stała się siedzibą powiatu, którego powierzchnię sukcesywnie okrawano, aby po zmianach administracyjnych w 1975 r. zdegradować go do rangi gminy i włączyć do województwa płockiego. W 1999 r. reaktywowano powiat łęczycki.
Łęczyca była również ważnym ośrodkiem życia religijnego. Do niedawna żywy był wśród historyków pogląd jakoby istniało tutaj jedno z pierwszych biskupstw. Hipotezę tę jednak odrzucono. Mamy natomiast pewność, iż Łęczyca była siedzibą archidiakonatu. Archidiakon łęczycki rezydował w pobliskiej kolegiacie w Tumie. Do końca XVI wieku odbywały się tam zjazdy, obrady i sobory prowincjonalne oraz diecezjalne. Na uwagę zasługują przede wszystkim dwa zjazdy, które miały fundamentalne znaczenie dla funkcjonowania średniowiecznego państwa polskiego: Zjazd Łęczycki z 1180 r., z udziałem księcia Kazimierza Sprawiedliwego (na którym uchwalono m.in. ważne przywileje dla Kościoła i powzięto ustawy w kwestii ius spoli), a drugi w 1285 r., inspirowany przez arcybiskupa gnieźnieńskiego Jakuba Świnkę (wydano tam m.in. rozporządzenia o nauczaniu w języku polskim modlitw Pater noster i Credo).
Łęczyca i ziemia łęczycka miały zatem swoje wspaniałe chwile w historii państwa i kościoła. To, że utraciły swą rangę, wynika głównie z fatalnego dlań położenia i środowiska geograficznego, które uniemożliwiło rozwój nowoczesnego przemysłu. Pod tym względem Łódź miała lepsze warunki i dlatego wyrosła na duże miasto przemysłowe w naszym regionie.

Co warto zobaczyć?

Łęczyca przyciąga zwiedzających głównie swoimi zabytkami architektonicznymi, wśród których zamek królewski i położona nieopodal archikolegiata łęczycka w Tumie zajmują poczesne miejsce. Zamek królewski jest odrestaurowaną po wielu zniszczeniach budowlą, wzniesioną przez Kazimierza Wielkiego po 1352 r. Częściowo przebudowany w stylu renesansowym w XVI wieku. Mury obronne zamku były połączone z murami miejskimi, a ich fragmenty możemy oglądać po dziś dzień - zostały bowiem przebudowane i zaadaptowane na mieszkania. Zamieszkują je Siostry Urszulanki SJK, które przybyły do Łęczycy w 1936 r. W gmachu zamku urządzono muzeum miejskie, w którym zgromadzone są bardzo cenne zbiory archeologiczne i etnograficzne, przedstawiające sztukę ludową i folklor łęczycki. Atrakcją jest też ogromna wystawa rzeźb łęczyckiego Diabła Boruty, który - jak legenda głosi - zamieszkuje lochy zamku. Odbywają się tutaj cykliczne imprezy, m.in. Międzynarodowy Turniej Rycerski i Festiwal Zwiastunów Filmowych.
Wzrok turystów przykuje łęczycka starówka z XVIII-wiecznym ratuszem i pięknie odrestaurowanymi kolorowymi kamieniczkami.
Do obiektów sakralnych należą dwa kościoły: kościół farny pw. św. Andrzeja Apostoła oraz kościół i klasztor Ojców Bernardynów. Pierwszy z nich jest budowlą wzniesioną w stylu gotyckim w początkach XV wieku i konsekrowaną w 1425 r. przez arcybiskupa gnieźnieńskiego Wojciecha Jastrzębca. Fara była wewnątrz wielokrotnie przebudowywana, co w efekcie doprowadziło do zbarokizowania jej wnętrza. Godna uwagi jest barokowa kaplica Szczawińskich herbu Prawdzic, zwieńczona kopułą z XVIII-wiecznym malowidłem. W ołtarzach bocznych i na ścianach umieszczone są obrazy, np. słynący łaskami obraz Matki Bożej Nieustającej Pomocy, który przywędrował do Łęczycy z dalekiej Italii w 1899 r. i został pobłogosławiony przez papieża Leona XIII.
Klasztor i kościół bernardyński został zbudowany w XVII wieku. Za pomoc podczas powstania styczniowego łęczycki klasztor skasowano. W okresie międzywojennym przebywali tutaj Ojcowie Jezuici, lecz w 1946 r. klasztor ponownie przejęli Ojcowie Bernardyni. Kościół pw. Niepokalanego Poczęcia Najświętszej Maryi Panny jest wczesnobarokową jednonawową budowlą, orientowaną z wielobocznie zamkniętym prezbiterium. Świątynia posiada odrestaurowane niedawno rokokowe wyposażenie oraz iluzjonistyczną polichromię na ścianach i sklepieniach. Ponadto podziwiać można piękny prospekt organowy i organy.
Serdecznie zachęcamy wszystkich do wędrówek po zabytkowych miejscach naszej diecezji.