Wrzesień i październik w górach to wymarzony czas na ich podziwianie w jesiennych kolorach. Uroku dodają pozdrowienia wędrowców, zwyczajowe „cześć” lub „dzień dobry”. Utarty zwyczaj mówi, że jako pierwsza pozdrawia osoba, która schodzi, bo jest łatwiej. A skąd się wzięła taka praktyka? Polskie Towarzystwo Turystyczno-Krajoznawcze podaje trzy teorie. Według pierwszej, chodzi o sprawdzenie, czy u napotkanej osoby jest wszystko w porządku; według drugiej – jest to forma wyrażenia szacunku i sympatii, wyraz tworzenia swoistej wspólnoty z tymi, którzy podążają szlakiem; z kolei trzecia teoria mówi o tym, że życzy się dobrego dnia, bezpiecznej wędrówki.

Co zrobić, żeby wędrówka była przyjemnością, a nie udręką? Przedstawiamy – jednym jako przypomnienie, dla innych to garść porad, jak przygotować się na wypad w góry, żeby bezpiecznie wrócić do domu, a innym nie utrudniać wyprawy.

• Przed wyruszeniem na szlak dokładnie zaplanuj trasę. Sprawdź, po jakim terenie biegnie – jego wysokość, ukształtowanie (czy będą to hale, stoki, granie) – oraz jej dystans.

• Dostosuj trudność szlaku do swoich umiejętności. To ważne zwłaszcza jeśli chodzi o dzieci czy osoby ze słabszą kondycją fizyczną. Nie obawiaj się, jeśli będziesz musiał zawrócić, zanim dotrzesz do celu. To lepszy wybór niż późniejsze konsekwencje utraty sił bądź narażenie się na niekorzystne warunki pogodowe.

• Wyrusz wcześnie rano – wtedy jest najchłodniej i dzień jest dłuższy. Nigdy nie chodź po górach nocą.

• Bądź uważny. Każdy krok stawiaj z rozwagą (wymagają tego zwłaszcza wyższe partie gór, gdzie często jest bardziej ślisko i stromo). Nie zbaczaj ze szlaku!

• Osoba najsłabsza kondycyjnie powinna iść na początku grupy. To ona powinna nadawać tempo grupie, a nie nieustannie gonić za pozostałymi, nie czerpiąc z wyprawy żadnej radości ani satysfakcji.

• Idź prawą stroną szlaku, nie na środku, tak żeby inni mogli swobodnie cię wyminąć. Jeśli jest zbyt wąsko i trzeba kogoś przepuścić, zwyczaj mówi, że pierwszeństwo ma osoba wchodząca pod górę.

• Pogoda w górach bardzo szybko ulega zmianie. W dolinie może być upał, a w wyższych partiach gór możemy marznąć. Ubierz się więc na cebulkę, zabierz kurtkę przeciwdeszczową, włóż wygodne buty z grubą podeszwą.

• Poinformuj bliskich czy gospodarzy o celu i trasie wyprawy. W kryzysowej sytuacji to bardzo pomocna zasada.

• Nie zostawiaj innych samotnie bądź w sytuacji, gdy ktoś potrzebuje twojej pomocy lub uległ wypadkowi. Jeśli jest taka potrzeba – wezwij pomoc.

• Dbaj o otoczenie, nie zostawiaj śmieci, nie hałasuj (płoszysz w ten sposób zwierzynę, możesz zagłuszyć czyjeś wołanie o pomoc), nie zrywaj roślin (niech mogą je podziwiać ci, którzy szlakiem będą szli po tobie).

• Nie ruszaj kamieni – wystarczy jeden, żeby wywołać lawinę.

• Nie pal papierosów (to jest zabronione) – pozwól innym cieszyć się świeżym powietrzem.

Sygnał alarmowy

ALARM: sygnał akustyczny lub optyczny (okrzyk, gwizdek, latarka) 6 razy na minutę, co 10 sekund, po minucie przerwy powtórzenie.

ODZEW: sygnał 3 razy na minutę, co 20 sekund, minuta przerwy, powtórzenie.

Każdy, do kogo dotrze sygnał alarmu, nadaje odzew i stara się zlokalizować miejsce, w którym znajduje się wzywający pomocy. Jedna lub dwie osoby, które najlepiej znają teren i najszybciej chodzą, udają się po pomoc do najbliższej placówki GOPR lub najbliższego schroniska. Pozostali utrzymują z ofiarą wypadku łączność wzrokową i ponawiają sygnał „odzew”, by dodać poszkodowanemu otuchy.