Marek Szwarnóg wspomina: – W Krakowie w 1993 r. założyliśmy kameralny zespół wokalny prezentujący muzykę renesansu oraz utwory średniowiecza i baroku. Zazwyczaj do koncertowania wystarcza ok. 12 artystów, samodzielnych i sprawnie czytających wielogłosowe partytury, i tylu mniej więcej stanowi aktualny skład, choć w ciągu 30 lat działalności przez zespół przewinęło się prawie 60 osób, i zapoznanie ich z tą bogatą spuścizną muzyczną jest dla nas powodem do dumy.

Małgorzata Flis, alt, graficzka i ilustratorka opowiada: – Kiedy nabraliśmy wprawy w śpiewaniu polifonii, ćwiczyliśmy madrygały, które najlepiej wykonać w kilka zaprzyjaźnionych osób. Kolega redagujący pierwszy plakat (30 lat temu) czekał, aż wybierzemy nazwę i nie doczekawszy się, wpisał przekornie „Anonymus”.

Członkowie

– W zespole znalazłem się szczęśliwie dzięki zaproszeniu znajomej. Jako amator uważam, że śpiewanie muzyki renesansowej bardzo rozwija mój słuch muzyczny, ćwiczy umiejętność czytania nut a vista, uczy wzajemnego słuchania się w harmonii – mówi Paweł Łabuzek, tenor i dodaje: – Ponadto otwiera na piękno nieosiągalne przy śpiewaniu wielogłosowej muzyki współczesnych twórców.

Małgorzata Flis wspomina: – Na koncercie sławnego angielskiego zespołu Tallis Scholars w średniowiecznym kościele Świętego Krzyża zachwyciliśmy się architekturą świątyni. Proboszczem akurat został ks. Jan Abrahamowicz, który szukał chóru. Niedługo trwało i usiedliśmy wspólnie przy stole w najstarszym budynku mieszkalnym w Polsce, czyli w domu parafialnym Świętego Krzyża. Od razu zostaliśmy poproszeni o śpiew na Mszy św. odpustowej, odprawianej przez kard. Franciszka Macharskiego, który słuchał uważnie, bo jak wiemy, kochał muzykę dawną. A ks. Abrahamowiczowi będziemy zawsze wdzięczni za przyjaźń, opiekę i wspaniałe kazania, których słuchaliśmy z chóru.

Obecnie zespołem opiekuje się ks. Grzegorz Kotala, który wspomina: – Jako rozpoczynający posługę proboszcz nie mogłem spodziewać się większego daru dla liturgii, Bożej chwały i radości naszych parafian oraz gości niż praca tej wspólnoty. Pomoc zespołu Anonymus od samego początku okresu Wielkiego Postu, gdy wraz z metropolitą krakowskim w czwartek 15 lutego przeżywaliśmy liturgię stacyjną, poprzez wiele zachowanych w atmosferze zamyślenia i pokutnego tonu dzieł w repertuarze aż do wytężonej posługi w czasie Wielkiego Tygodnia, będzie cennym wkładem w doświadczenia duchowe, których potrzebujemy dziś, jak nigdy wcześniej.

W początkowym okresie zespół prowadziła dyrygentka Marta Stós. Obecnie kieruje nim Marek, śpiewający również basem. Szczególne znaczenie miała dla artystów współpraca z prof. Marcinem Szelestem, wieloletnim organistą kościoła Świętego Krzyża i kierownikiem katedry Muzyki Dawnej na Akademii Muzycznej w Krakowie oraz lutnistą i paleografem muzycznym Henrykiem Kasperczakiem, wykładowcą na uczelni w Poznaniu.

– Poznałem zespół Anonymus przy okazji wykonywania śpiewu gregoriańskiego na Mszy św. w klasycznym rycie rzymskim. Wtedy od dawna marzyłem, by znaleźć chór, w którym mógłbym zaśpiewać utwory pokroju słynnego Magnificat Mikołaja Zieleńskiego. Gdy tylko usłyszałem jeden z jego utworów na pierwszej próbie, od razu wiedziałem, że wręcz zamieszkam w tym chórze, choćbym miał „spać na wycieraczce” – zwierza się Piotr Ciach, tenor, student prawa i historii UJ oraz studium organistowskiego i kontynuuje: – W zespole spełniam jedno ze swoich największych marzeń. Rozwijam się muzycznie, poznaję przy tym ciekawych ludzi, historię muzyki sakralnej i dawnej liturgii, działam w przekonaniu, że robię coś szalenie pięknego i ciekawego zarazem, a wszystko to razem daje mi bardzo miłe uczucie spełnienia.

Kaja Szwarnóg, alt, nauczycielka harmonii i kompozytorka czuwa nad harmonią i interpretacją. O stronę muzykologiczną dba Joanna Konik, sopran, pianistka i muzykolog. Wielu członków zespołu skończyło kursy śpiewu gregoriańskiego, choć zawody mają różne: fizyk, lekarz, prawnik, anglista, italianistka, grafik i malarz...

Repertuar

Anonymus uczestniczy często w liturgii łacińskiej w klasycznym rycie rzymskim, odprawianej obecnie w kościele barokowym Niepokalanego Poczęcia Najświętszej Maryi Panny przy ul. Mikołaja Kopernika. Marek, kierownik zespołu podkreśla: – W repertuarze zespołu mamy już kilkaset utworów muzyki kościelnej, polskiego i europejskiego renesansu i baroku. Są dwa główne kryteria wyboru: utwór musi być piękny i na daną okazję. Potem dobieramy skład, zapraszając jeśli trzeba zaprzyjaźnionych śpiewaków zawodowych. Do najchętniej wykonywanych kompozytorów należą Cristobal de Morales, Tomas Luis de Victoria, Thomas Tallis, William Byrd, Heinrich Isaac, a z Polaków Wacław z Szamotuł i Mikołaj Zieleński.

Małgorzata reasumuje: – Pozakładaliśmy rodziny, lecz przychodzące na świat dzieci tylko na krótko wyłączały raz tę, raz inną osobę z regularnych prób. Jesteśmy bardzo rodzinnym zespołem. To ogromnie pomaga w śpiewaniu: poczucie wspólnoty i zaufanie do siebie nawzajem.

Na gościnnych występach

Anonymus koncertował i brał udział z sukcesami w konkursach, m.in. w: Myślenicach, w Starym Sączu, na zamku w Janowcu, w Kazimierzu nad Wisłą, na Zamku Królewskim w Niepołomicach oraz w Salonie Poezji Anny Dymnej. Uczestniczył w cyklu koncertów u św. Marcina organizowanych przez Polskie Towarzystwo Bachowskie w Kościele Ewangelicko-Augsburskim w Krakowie, Koncertów Albertyńskich, a także w Tynieckich Recitalach Organowych, w Klasztorze Ojców Bernardynów w Leżajsku.

Najbliższe plany zespołu to uczestnictwo w ciemnej Jutrzni w Wielką Środę w kościele Ojców Jezuitów (przy ul. Kopernika) oraz śpiew w Wielki Piątek podczas nabożeństwa w kościele Świętego Krzyża o godz. 18. Małgorzata zaprasza: – Gdyby ktoś chciał do nas dołączyć, spotykamy się we wtorki i piątki o godz. 20 w sali przy domu parafialnym Świętego Krzyża, wejście od strony Plant. Zapraszamy osoby z doświadczeniem chóralnym, dobrze czujące się w polifonii i znające nuty, i co najważniejsze, lubiące muzykę dawną.

Zespół nagrał płytę z kolędami oraz zarejestrował nagrania video, które są dostępne na kanale YouTube „Czysta kultura”. Ich aktualne występy można śledzić na stronie: www.facebook.com/profile.php? id=100063654021995, a posłuchać na YouTube: www.youtube.com/watch? v=gUuNdn_jyDA; www.youtube.com/watch? v=HcsWZFNKSbo.