Reklama

Niedziela Kielecka

O dzieciństwie Miechowity

Dlatego okoliczności życia i działalności Macieja Miechowity w Krakowie są dość dobrze znane, natomiast mniej rozpoznane przez naukę pozostają lata jego dzieciństwa w Miechowie?

Niedziela kielecka 41/2023, str. I

[ TEMATY ]

Miechów

Arch. St. Osmendy

Maurycy Fojcik przybliżał pierwsze lata Miechowity

Maurycy Fojcik przybliżał pierwsze lata Miechowity

Bądź na bieżąco!

Zapisz się do newslettera

Za rok urodzenia przyjęto 1457, choć należy pamiętać, że nie prowadzono wówczas ksiąg metrykalnych (ich nakaz wprowadzały synody dopiero od 2 poł. XV w.). – Wśród większości historyków i badaczy życia Macieja Miechowity przyjęto przybliżony rok jego narodzin oraz że zmarł on w wieku 66 lat (zgodnie z inskrypcją nagrobną) 8 września 1523 r. – mówi Maurycy Fojcik ESSH. Wygłosił on referat 8 września w Miechowie, podczas uroczystych obchodów 500. rocznicy śmierci Macieja Miechowity, „Maciej Miechowita jako wychowanek zakonu bożogrobców”.

Historycy ustalili, iż późniejszy uczony pochodził z raczej ubogiej miechowskiej rodziny. Ojciec, średniozamożny posiadał pole orne, dom i zagrodę i wraz z żoną przeżył swe życie w Miechowie. Większość członków rodziny Macieja zmarła, zanim wyruszył on do Krakowa. To właśnie w Miechowie rozpoczął edukację pod okiem bożogrobców. Po utworzeniu swojej fundacji w Miechowie, pomiędzy 1170-79, bożogrobcy założyli parafię, a od XIV w. zakon prowadził tutaj również szpital i szkołę parafialną, utrzymywaną z funduszy zakonnych. W szkole bożogrobców program opierał się na trivium: uczono w niej języka łacińskiego, gramatyki, retoryki, dialektyki, rachunków i śpiewu kościelnego.

Pomóż w rozwoju naszego portalu

Wspieram

Reklama

Gdy Maciej uczęszczał do szkoły przyklasztornej w Miechowie, bliskie były związki tej szkoły i jej opiekunów – kanoników bożogrobców – z uczonymi krakowskimi i to prawdopodobnie oni pokrywali koszty kształcenia przyszłego rektora, a nie uboga rodzina.

– W Miechowie rozpoczęła się droga Macieja, o którym jeszcze za jego życia w 1522 r. napisano: „przesławny mąż i niezwykły miłośnik ojczyzny (…), wybitny doktor sztuk i medycyny” – mówił Maurycy Fojcik podczas konferencji w Miechowie. – To tutaj, dzięki bożogrobcom mistrz Maciej zdobył wykształcenie, które otworzyło mu drogę do dalszej kariery naukowej i stąd wyniósł wartości, które rozwijał przez całe swoje życie – podkreślał.

Gdy Miechowita został rektorem Akademii Krakowskiej, szkoła stała na wysokim poziomie, gdyż prepozyt dbał o zabezpieczenie funduszy na jej funkcjonowanie i zatrudniał nauczycieli ze stopniami akademickimi. – Późniejsze darowizny miały charakter długu wdzięczności – uważa Fojcik.

Działalność Macieja Miechowity przekroczyła zakres lokalny i stanowi bardzo znaczący wkład w rozwój polskiej nauki, edukacji i kultury.

2023-10-03 14:20

Ocena: +1 0

Reklama

Wybrane dla Ciebie

Sekrety polskiej Jerozolimy

Niedziela Ogólnopolska 13/2024, str. 38-39

[ TEMATY ]

Miechów

Patrycja Książek/Bazylika Grobu Bożego w Miechowie

Obchody Wielkiego Tygodnia mają w Miechowie uświęcony wielowiekową tradycją przebieg

Obchody Wielkiego Tygodnia mają w Miechowie uświęcony wielowiekową tradycją przebieg

O tajemnicach bożogrobców i najstarszej replice Grobu Bożego opowiada ks. Franciszek Siarek, proboszcz i kustosz bazyliki Grobu Bożego w Miechowie.

Ireneusz Korpyś: Miechów to miasto z bogatą historią, której oś stanowi licząca osiem wieków obecność strażników Jezusowego grobu. Jak bożogrobcy trafili do Miechowa? Ks. Franciszek Siarek: Tradycja i najdalsze przekazy historyczne wspominają o rycerzu Jaksie, który gdy uczestniczył w wyprawie krzyżowej, spotkał zakonników strzegących Grobu Bożego. Zachwycił się ich pobożnością do tego stopnia, że postanowił zaszczepić ducha tej pobożności w Miechowie. W tym celu sprowadził jednego z bożogrobców. Jaksa przywiózł też ziemię z Jerozolimy, którą rozsypano w miejscu, gdzie obecnie stoi bazylika. Początkowo wzniesiono tu mały kościółek, który z czasem rozbudowywano. Z powodu pożarów, wojen i innych nieszczęść, które na przestrzeni dziejów dotykały Miechów, kościół ten był wielokrotnie odbudowywany i przebudowywany. W 1745 r. wybuchł pożar, który doszczętnie strawił świątynię. Niebywałą zaradnością i sprawnością organizacyjną w dziele odbudowania świątyni wykazał się prepozyt Jakub Radliński. Zainicjowanym przez niego pracom zawdzięczamy obecny kształt bazyliki.
CZYTAJ DALEJ

Rodzina daje tożsamość, ochronę i miejsce pośród ludzi

[ TEMATY ]

rozważania

Glossa Marginalia

Adobe Stock

Szunemitka rozpoznaje w Elizeuszu „świętego męża Bożego”. Nie zatrzymuje się na uprzejmości jednego posiłku. Przygotowuje dla niego stałą izbę na dachu. Wymienia łóżko, stół, krzesło i lampę. Dom otwiera dla proroka miejsce odpoczynku, modlitwy i ciszy. Gościnność w Piśmie ma wielką wagę. Dom, który przyjmuje posłańca Boga, staje się miejscem nawiedzenia. Szunemitka czyni dobro proste i wierne. Nie szuka zysku. Daje przestrzeń. Elizeusz pragnie odwzajemnić to dobro. Kobieta nie prosi o miejsce na dworze ani o wpływ. Mówi, że mieszka pośród swego ludu. To odpowiedź człowieka wolnego od ambicji. Prorok dostrzega jednak ból niewypowiedziany. Nie ma syna. Jej mąż jest już stary. Pada obietnica narodzin za rok. Reakcja kobiety odsłania trzeźwość serca zranionego długim czekaniem. Nie chce złudzeń. Bóg jednak potrafi otworzyć życie tam, gdzie nadzieja ludzka dawno przygasła. Ta historia przypomina Sarę i Annę. Pan pozostaje wierny także wtedy, gdy człowiek nie ma już sił do oczekiwania.
CZYTAJ DALEJ

Kard. Brislin: Technologia musi budować sprawiedliwe relacje

2026-06-28 08:19

[ TEMATY ]

technologia

kardynał Stephen Brislin

sprawiedliwe relacje

Vatican Media

Konsystorz zwołany przez Leona XIV

Konsystorz zwołany przez Leona XIV

Metropolita Johannesburga otworzył trzecią sesję Konsystorza Nadzwyczajnego, podejmując refleksję nad wprowadzeniem i zakończeniem encykliki Magnifica humanitas. Podkreślił, że potęgę technologii należy ukierunkować na budowanie bardziej sprawiedliwych relacji, wezwał również do budowania Kościoła w duchu synodalnym.

Podziel się cytatem – to, jak podkreślił kardynał Stephen Brislin, konkretna odpowiedzialność, którą encyklika Magnifica humanitas Leona XIV powierza Kościołowi.
CZYTAJ DALEJ

Reklama

Najczęściej czytane

REKLAMA

W związku z tym, iż od dnia 25 maja 2018 roku obowiązuje Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia Dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) uprzejmie Państwa informujemy, iż nasza organizacja, mając szczególnie na względzie bezpieczeństwo danych osobowych, które przetwarza, wdrożyła System Zarządzania Bezpieczeństwem Informacji w rozumieniu odpowiednich polityk ochrony danych (zgodnie z art. 24 ust. 2 przedmiotowego rozporządzenia ogólnego). W celu dochowania należytej staranności w kontekście ochrony danych osobowych, Zarząd Instytutu NIEDZIELA wyznaczył w organizacji Inspektora Ochrony Danych.
Więcej o polityce prywatności czytaj TUTAJ.

Akceptuję