Reklama

Niedziela Lubelska

Kapłan-archeolog

Być regionalistą to kochać teren, dokumentować przeszłość, kształtować teraźniejszość i wyznaczać przyszłość – powiedział Stanisław Gogacz.

Niedziela lubelska 22/2023, str. IV

[ TEMATY ]

archeologia

Paweł Wysoki

Inicjatorem upamiętnienia ks. Chotyńskiego jest Władysław Mądzik

Inicjatorem upamiętnienia ks. Chotyńskiego jest Władysław Mądzik
Dodaj nasz portal do preferowanych źródeł Google
Artykuły z niedziela.pl będą pojawiać się częściej w Twoich wynikach wyszukiwania

Archeolog-amator ks. Antoni Chotyński, odkrywca artefaktów w dolinie Chodelki z okresu epoki brązu, został upamiętniony w Wilkowie. W 150. rocznicę urodzin wyjątkowego kapłana w kościele parafialnym św. Floriana i św. Urszuli zostały odsłonięte pamiątkowa tablica oraz wystawa plenerowa przybliżająca zasługi odkrywcy tzw. „kultury trzcinieckiej”. Inicjatorem i głównym organizatorem uroczystości był regionalista Władysław Mądzik oraz Społeczny Komitet Upamiętnienia ks. kan. Antoniego Chotyńskiego. – Dotychczas w Polsce nikt nie uhonorował i nie upamiętnił ks. Chotyńskiego i jego archeologicznych dokonań; ponadto w publikacjach w temacie kultury trzcinieckiej nie jest on należycie doceniony. Jako przedstawiciele społeczności lokalnej z nadwiślańskich gmin uważamy upamiętnienie ks. Chotyńskiego za obywatelską powinność – powiedział Władysław Mądzik.

Reklama

Podczas Eucharystii celebrowanej przez proboszcza ks. Zbigniewa Szumiło i ks. Czesława Bielca zostały przypomniane najważniejsze dokonania ks. Chotyńskiego, proboszcza w Wilkowie w latach 1912-18. Urodził się 18 maja 1873 r. w Krzczonowie, w 1896 r. przyjął święcenia kapłańskie w Lublinie, zmarł w 1949 r. w Józefowie Biłgorajskim. W czasie zaborów dał się poznać jako gorliwy duszpasterz, patriota i społecznik, przez co władze carskie wymuszały częste zmiany parafii. Na początku XX wieku poznał rodzinę Jana i Marii Kleniewskich, u których został kapelanem. Brał czynny udział w budowie kaplicy w Dratowie (dzisiejsza Zagłoba). Zainteresował się wówczas artefaktami znalezionymi podczas kopania fundamentów. Tak zrodziła się wielka pasja, która doprowadziła do cennych odkryć archeologicznych. Ksiądz Chotyński odnalazł w Dratowie, Trzcińcu, Chodliku, Żmijowiskach i Kłodnicy pozostałości cmentarzysk ciałopalnych oraz wiele śladów dawnej kultury w postaci ceramiki, narzędzi, ozdób i innych przedmiotów z epoki brązu. Swoje znaleziska starannie rejestrował i opisywał, m.in. w roczniku „Światowit” poświęconemu archeologii i badaniom pierwotnej kultury polskiej i słowiańskiej. Współpracował m.in. z archeologiem Erazmem Majewskim. Jak to zostało podkreślone, odkrycia dokonane przez kapłana są niezwykle ważne dla archeologii polskiej, a nawet wschodnio-europejskiej. Od nazwy wsi Trzciniec powstała nazwa „kultury trzcinieckiej”, datowanej na lata 1900-1000 p.n.e., łączonej z czasem i miejscem wyodrębnienia plemion słowiańskich.

Pomóż w rozwoju naszego portalu

Wspieram

Na nadwiślańskiej ziemi ks. Chotyński pozostał do 1918 r., łącząc pracę duszpasterską, społeczną i archeologiczną. – To wielka postać, a mimo to nieznana. Mamy nadzieję, że tablica i wystawa, które są znakiem naszej wdzięczności wobec przodków, pozwolą wielu osobom poznać ks. Chotyńskiego, kapłana o sercu patrioty – powiedział ks. Czesław Bielec.

Uroczystość 21 maja zgromadziła lokalną społeczność z przedstawicielami władz samorządowych z Wilkowa, Łazisk i Poniatowej, a także licznych gości z senatorem Stanisławem Gogaczem oraz rodziną Kleniewskich. Szczególnie cenny był udział młodzieży szkolnej z Wilkowa i Rogowa, dla której uroczystość stała się żywą lekcją historii. – Pamiętamy o naszych synach, wzorcowych Polakach, których naszemu narodowi zesłała Opatrzność. Dzięki takim ludziom jak ks. Antoni Chotyński Polska jest wolna i piękna. Od niego uczmy się miłości Boga i naszej ziemi – powiedział senator Gogacz.

2023-05-23 14:25

Bądź na bieżąco!

Zapisz się do newslettera

Oceń: +1 0 dodaj do źródeł Google

Reklama

Wybrane dla Ciebie

Średniowieczny skarb

W ostatnich poszukiwaniach archeologicznych w miejscowości Trójca nieopodal Zawichostu, znaleziono wiele cennych historycznie przedmiotów z epoki średniowiecza.

Tym razem archeolodzy natknęli się na liczący prawie 2 tys. monet skarb z XII wieku. Znalezisko może potwierdzać tezę stawianą przez historyków od dawna, że Zawichost i Trójca miały w średniowieczu duże znaczenie nie tylko dla rejonu, ale również dla całej ówczesnej Polski. Odnalezione monety znajdowały się w naczyniu zakopanym w ziemi i ważą prawie kilogram. – Gliniane naczynie z monetami zostało zakopane prawdopodobnie w latach 70. XII wieku stosunkowo płytko. Niestety samo naczynie jest uszkodzone (rozbite), prawdopodobnie podczas orki, stąd część monet wysypała się z niego i została rozwleczona wokół. – powiedział dr hab. Marek Florek, archeolog z Delegatury w Sandomierzu Wojewódzkiego Urzędu Ochrony Zabytków. Monety, które składają się na znalezisko, to prawie wyłącznie denary książąt Władysława Wygnańca i Bolesława Kędzierzawego, synów Bolesława Krzywoustego. – Wśród monet Bolesława Kędzierzawego przeważają dwa rodzaje denarów: z przedstawieniem postaci księcia z mieczem na awersie i głową św. Wojciecha na rewersie, oraz z przedstawieniem na awersie dwóch książąt siedzących za stołem, trzymających kielich, na rewersie zaś stojącego rycerza (księcia) z proporcem. Natomiast wśród monet Władysława Wygnańca przeważają różne odmiany denarów z przedstawieniem księcia z mieczem stojącego nad jeńcem, zaś na rewersie przedstawieniem orła trzymającego w szponach albo chwytającego w locie) zająca – powiedział Marek Florek. Trzeba podkreślić, że w trakcie poszukiwań eksploratorzy odnaleźli także, ponad 100 monet z XI wieku oraz pochodzące z XI i XII wieku odważniki. – Wszystkie te znaleziska wskazują, że w XI i XII wieku na terenie Zawichostu-Trójcy istniała osada targowa o znaczeniu ponadlokalnym, gdzie spotykali się kupcy nie tylko miejscowi, ale również z terenów położonych nad Bałtykiem, z Rusi, prawdopodobnie również Węgier. Znaczenie osady i funkcjonującego w jej obrębie targu wynikało z położenia przy jednej z najważniejszych przepraw przez Wisłę, w miejscu, gdzie krzyżował się szlak handlowy łączący Kijów i Nowogród na Rusi, przez ziemie polskie, z Europą Zachodnią, ze szlakiem prowadzącym z wybrzeży Bałtyku wzdłuż Wisły do przełęczy karpackich i dalej na Węgry i wybrzeże Adriatyku – podkreślił archeolog.
CZYTAJ DALEJ

Wpierw wycierpieć i być odrzuconym

[ TEMATY ]

Ks. Krzysztof Młotek

Glossa Marginalia

pexels.com

Lekcjonarz daje dziś rzadkość, fragment najkrótszego listu Pawła, bilecik do Filemona w sprawie zbiegłego niewolnika Onezyma. List jest arcydziełem chrześcijańskiej perswazji. Paweł mógłby rozkazać, „choć z całą swobodą mogę w Chrystusie nakładać na ciebie obowiązek”, wybiera jednak prośbę: „zamiast tego proszę cię przez wzgląd na miłość”. Starzec i więzień prosi właściciela o los niewolnika. Hierarchia świata zostaje zawieszona przez wzgląd na miłość. Gra słów przenika cały list. Onēsimos znaczy „pożyteczny”, a Paweł żartuje z powagą, że ten ongiś „nieużyteczny” (achrēstos) teraz jest „bardzo użyteczny” (euchrēstos), i słychać w tym jeszcze jedno echo, Christos. Zbiegły niewolnik stał się w więzieniu dzieckiem Pawła: „którego zrodziłem w kajdanach”. Odesłanie go jest wyrwaniem sobie serca: „jego, to jest serce moje, odsyłam”. Prośba ma jasny kierunek: „może bowiem po to oddalił się od ciebie na krótki czas, abyś go odebrał na zawsze, już nie jako niewolnika, lecz więcej niż niewolnika, jako brata umiłowanego”. Paweł nie ogłasza abolicji, pisze list prywatny w jednej sprawie. A jednak w tym liściku tkwi materiał wybuchowy, który pracował wieki: „już nie jako niewolnika, lecz jako brata”. Braterstwo w Chrystusie podminowało niewolnictwo skuteczniej niż dekrety. Instytucja, w której właściciel i niewolnik klękają przy jednym stole eucharystycznym jako bracia, nosi w sobie własny koniec. Finał listu jest czekiem: „jeżeli wyrządził ci jaką szkodę lub winien cokolwiek, policz to na mój rachunek. Ja, Paweł, piszę to moją ręką: ja uiszczę odszkodowanie”. Ego apotisō to formuła zobowiązania dłużnego, własnoręczny skrypt. Paweł czyni z siebie poręczyciela winowajcy. Trudno o czystszą imitację Chrystusa, który nasze długi policzył na swój rachunek. Wstawiennictwo, które nie chce nic kosztować wstawiającego się, jest tylko opinią. Pawłowe kosztuje podpis.
CZYTAJ DALEJ

Św. Turybiusz z Mogrovejo, arcybiskup-misjonarz w sercu Peru

2026-11-12 20:10

[ TEMATY ]

Peru

Leon XIV w Ameryce Południowej

@Vatican Media

Św. Turybiusz z Mogrovejo

Św. Turybiusz z Mogrovejo

Jednym z przystanków podróży Leona XIV do Peru będzie sanktuarium dedykowane świętemu, który w XVI wieku wywarł decydujący wpływ na Kościół tego południowoamerykańskiego kraju, głosząc Ewangelię w lokalnych językach i broniąc rdzennej ludności. Św. Turybiusz z Mogrovejo jest patronem biskupów Ameryki Łacińskiej. Wikariusz biskupi ds. duchowieństwa w Limie podkreśla, że „dla niego nikt nie był zbyt mały”, „chciał, aby wszyscy poznali miłość Boga”.

Św. Turybiusz z wykształcenia był wybitnym prawnikiem, doktorem obojga praw, profesorem uniwersytetu w Salamance oraz głównym sędzią trybunału inkwizycyjnego w Grenadzie. Choć był osobą świecką, król Filip II mianował go w 1579 roku arcybiskupem Limy, ówczesnej Ciudad de los Reyes, stolicy wicekrólestwa Peru. Wkrótce przyjął święcenia kapłańskie i został mianowany przez papieża Grzegorza XIII arcybiskupem Ciudad de los Reyes. W 1581 roku wyruszył do tej odległej ziemi misyjnej, która na zawsze zmieniła jego życie.
CZYTAJ DALEJ

Reklama

Najczęściej czytane

REKLAMA

W związku z tym, iż od dnia 25 maja 2018 roku obowiązuje Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia Dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) uprzejmie Państwa informujemy, iż nasza organizacja, mając szczególnie na względzie bezpieczeństwo danych osobowych, które przetwarza, wdrożyła System Zarządzania Bezpieczeństwem Informacji w rozumieniu odpowiednich polityk ochrony danych (zgodnie z art. 24 ust. 2 przedmiotowego rozporządzenia ogólnego). W celu dochowania należytej staranności w kontekście ochrony danych osobowych, Zarząd Instytutu NIEDZIELA wyznaczył w organizacji Inspektora Ochrony Danych.
Więcej o polityce prywatności czytaj TUTAJ.

Akceptuję