Miałam szczęście nie raz słuchać jej opowieści i wspomnień z niełatwego, znaczonego wojnami życia. Dzięki tej bazie po latach, już jako osoba dorosła, miałam doskonały punkt wyjścia do odkrywania i odtwarzania rodzinnej historii drzewa genealogicznego. Miałam szczęście, ale i otwartość, by czerpać z tej skarbnicy wiedzy i pamięci. Jeśli dziś czegoś żałuję, to jedynie tego, że wielu pytań nie zdążyłam zadać, że wiele z nich zrodziło się dopiero lata po jej śmierci. Pamiętam, jak podbierałam ze stolika babcine książki, co czyniło mnie „całkiem dorosłym” czytelnikiem klasyki. To od niej nauczyłam się tak wiele. Socjalistyczna ciasnota mieszkań była w pewnym sensie błogosławieństwem, sprawiała, że pod jednym dachem mieszkały trzy pokolenia, które mogły wzajemnie od siebie czerpać. Obcując ze starszymi w naszych rodzinach, uczyliśmy się cierpliwości, empatii, czułości; w zamian otrzymywaliśmy od nich mądrość dotyczącą życia i spraw tego świata. Dziś mamy wygodę, ale coraz częściej najzwyczajniej brak nam bliskości. Zdaje się nam, że jesteśmy samowystarczalni, niezatapialni, a tematy starzenia się, odchodzenia i śmierci nie istnieją. Kochamy, ale jesteśmy zbyt delikatni, zbyt wrażliwi na cierpienie, by odwiedzić naszych dziadków, starszych rodziców w szpitalach. Na własne życzenie tracimy przywilej, ale i obowiązek bycia razem z naszymi seniorami. Bo starość nie jest łatwym okresem w życiu. Niesie ze sobą wiele problemów i ograniczeń, jednak tym, co najmocniej doskwiera seniorom, jest samotność.

Na problemy, ale i na wartość ludzi starszych od początku pontyfikatu zwraca uwagę papież Franciszek. By wskazać, jak wielkim darem dla świata są ludzie w podeszłym wieku, w ubiegłym roku ustanowił Światowy Dzień Dziadków i Osób Starszych. Będzie on obchodzony w całym Kościele co roku w 4. niedzielę lipca, w pobliżu wspomnienia świętych Joachima i Anny, dziadków Jezusa. Podczas katechezy 1 czerwca Ojciec Święty zaapelował, abyśmy nie marginalizowali osób starszych, i podkreślił, że seniorzy są w naszych rodzinach i społeczeństwach skarbem, mądrością i pamięcią. W intencji modlitewnej na lipiec natomiast polecił osoby starsze pamięci Kościoła. Dlaczego kolejny już raz papież wskazuje na wielką wartość ludzi starszych? Może dlatego, że oni sami nie potrafią już skutecznie „dopukać się” do naszych serc i sumień.

„Na co dzień, przed obostrzeniami związanymi z pandemią, widywaliśmy ich każdego ranka na osiedlowych targowiskach, w dyskontach z wózeczkami na zakupy czy cierpliwie przycupniętych w poczekalniach ośrodków zdrowia. Skromnie ubrani, zmęczeni, oczekujący jedynie koniecznego minimum. Dziś nie rzucają się w oczy tak licznie” – diagnozuje problem Katarzyna Kasjanowicz (s. 8-10). Pandemia pogłębiła ich izolację. „Rzadko mogą liczyć na poświęcony im czas i wsłuchanie się w ich potrzeby”. Seniorzy uskarżają się, że ich dzieci i wnuki są tak zajęte, iż nie mają czasu składać im wizyty. Nic nie zastąpi rodziny, na szczęście są jednak miejsca, gdzie ludzie starsi mogą się poczuć choć trochę potrzebni, gdzie się ich wspiera i aktywizuje. Takimi miejscami są np. Dzienny Dom Pobytu „Zakątek Seniora” w Serocku czy Klub Seniora i Warsztat Terapii Zajęciowej w Legionowie.

Co jeszcze możemy zrobić, by dać seniorom trochę szczęścia, które przecież po długim, niełatwym życiu najzwyczajniej im się należy? „Starszy człowiek potrzebuje niewiele, chce tylko, aby poświęcić mu trochę czasu, potocznie mówiąc: pragnie się wygadać, wyżalić. Nawet nie wymaga od nas dyskusji, a jedynie cierpliwości” – daje receptę ks. Tomasz Chciałowski, proboszcz parafii Matki Bożej Fatimskiej w Legionowie (s. 10-11). Problem w tym, że to „niewiele” jest dla nas, goniących za życiem, za sukcesem i światem, tak trudne do spełnienia. Tracimy na własne życzenie, bo nie korzystamy nie tylko z miłości i czułości, którymi nasi seniorzy chcą się z nami dzielić, ale też z ich mądrości, która wypływa z ich życiowego doświadczenia.