Reklama

Niedziela na Podbeskidziu

Cieszyński Danse Macabre

Uczestnicy spaceru po cieszyńskich cmentarzach poznawali historię najstarszych miejsc pochówku, zwyczaje oraz ciekawostki mówiące, jak przodkowie oswajali się z tym, co ostateczne.

Niedziela bielsko-żywiecka 45/2021, str. V

[ TEMATY ]

cmentarze

Cieszyn

Beata Tyrna

Historyk oprowadza po cieszyńskich nekropoliach

Historyk oprowadza po cieszyńskich nekropoliach
Dodaj nasz portal do preferowanych źródeł Google
Artykuły z niedziela.pl będą pojawiać się częściej w Twoich wynikach wyszukiwania

Tuż przed uroczystością Wszystkich Świętych w listopadową zadumę nad przemijaniem i śmiercią wprowadzał historyk, pracownik Zamku Cieszyn i autor bloga Principatus Teschinensis Władysław M. Żagan. – Współcześnie śmierć staje się nieraz tematem tabu, ludzie nie chcą o niej mówić, boją się jej. Są osoby, które zostawiają swoich bliskich w szpitalach, by tam umierali w samotności. Zdarzają się pogrzeby bez udziału rodzin – zauważył pan Żagan.

Między światem żywych i umarłych

Historyk podkreślił, że do połowy XX wieku śmierć poza domem była czymś niegodnym. W średniowieczu była wszechobecna, a wtedy ludzie umierali częściej i szybciej. Na obrazach ukazywano ją jako kostuchę tańczącą z ludźmi różnych stanów. To tzw. motyw dance macabre – tańca śmierci. – W czasach słowiańskich ciała były palone, umieszczane w urnach, czyli tzw. popielnicach, i składane do ziemi, a czasem też zakopywane pod progami domostw. Próg dawniej był miejscem granicznym między światem żywych i umarłych – wyjaśniał Władysław M. Żagan.

Pomóż w rozwoju naszego portalu

Wspieram

Śmierć na dworze

W Cieszynie jednym z miejsc, gdzie grzebano zmarłych, jest wzgórze zamkowe z zabytkową rotundą. W XII wieku znajdował się tam cmentarz dla najbogatszych, chowano na nim kasztelanów cieszyńskich, ich rodziny i inne osoby wysokiego stanu. Groby były bogato wyposażone. Podczas prac archeologicznych odnaleziono tam 39 szkieletów.

Reklama

Jak się okazuje, śmierć na dworze książęcym różniła się od umierania poddanych: mieszczan, chłopów czy rycerzy. – Kiedy książę umierał, we wszystkich kościołach na terenie całego miasta, od wschodu do zachodu słońca, biły dzwony. A że w średniowieczu nie istniały fabryki, nie jeździły samochody, które zakłócałyby ciszę, dźwięk dzwonów słyszano w okolicznych miejscowościach. Ciało księcia wystawiano na katafalku w kaplicy zamkowej, czyli rotundzie, a każdy rycerz, cała szlachta Księstwa Cieszyńskiego, na zmianę, mieli obowiązek pełnienia warty przy ciele zmarłego. Taka sytuacja – wg zapisków – miała miejsce po śmierci księżnej Lukrecji, dzwony biły od godz. 18 do wschodu słońca. Trwało to aż do dnia pogrzebu, który niekiedy odbywał się nawet pół roku od śmierci możnowładcy – podkreślił historyk.

Nekropolia w ogrodzie

Gdy epidemia dżumy przetoczyła się przez miasto w 1585 r., brakowało miejsc pochówku. Księżna Katarzyna Sydonia odstąpiła fragment swoich ogrodów za miastem i tam założono cmentarz choleryczny. Wykopano wielki dół, a wrzucone do niego ciała, w celu dezynfekcji, zasypywano wapnem – gdy mogiła była pełna, zasypywano ją ziemią. W tym miejscu stoi obecnie kościół św. Trójcy ufundowany przez księżną w dowód wdzięczności za ustąpienie choroby.

W 1472 r. powstał cmentarz, na którym chowano mieszkańców Cieszyna – frysztackiego przedmieścia. Do 1901 r. to było główne miejsce pochówku w mieście, a obecnie znajduje się tam Park Liburnia. Tu spoczęli m.in. Karol Miarka, ks. Ignacy Świeży i większość zasłużonych, których ciała przeniesiono na cmentarz komunalny.

Historyczny spacer pod nazwą Cieszyński Danse Macabre zorganizował Zamek Cieszyn w ramach akcji: Odkrywaj Cieszyn bez granic.

2021-11-03 07:09

Bądź na bieżąco!

Zapisz się do newslettera

Oceń: 0 0 dodaj do źródeł Google

Reklama

Wybrane dla Ciebie

Pomoc duszom czyśćcowym

Słowa św. Jana Marii Vianneya: „jak chcemy zapewnić sobie niebo, to módlmy się bezustannie za duszami w czyśćcu cierpiącymi” są zachętą do wstawiania się za dusze czyśćcowe. Wspólnota w Sarnakach wzięła sobie te słowa szczególnie do serca.

W uroczystość Niepokalanego Poczęcia Najświętszej Maryi Panny 8 grudnia 2009 r. przy parafii św. Stanisława Biskupa i Męczennika w Sarnakach powstało Apostolstwo Pomocy Duszom Czyśćcowym, jako pierwsze w diecezji drohiczyńskiej.
CZYTAJ DALEJ

Uzdrowione oczy idą za Tym, którego zobaczyły najpierw

[ TEMATY ]

Ks. Krzysztof Młotek

Glossa Marginalia

Karol Porwich/Niedziela

Na ostatnie dwa tygodnie roku liturgicznego Kościół otwiera Apokalipsę, i sam tytuł księgi prostuje jej potoczną reputację: „Objawienie Jezusa Chrystusa, które dał Mu Bóg, aby ukazać swym sługom, co musi stać się niebawem”. Apokalypsis znaczy odsłonięcie, zdjęcie zasłony. Łańcuch przekazu jest wypisany jak w akcie notarialnym, Bóg, Chrystus, anioł, Jan, słudzy. Błogosławieństwo, pierwsze z siedmiu w tej księdze, dotyczy lektury liturgicznej: „błogosławiony, który odczytuje, i ci, którzy słuchają słów proroctwa”. Apokalipsa była pisana do czytania na głos w zgromadzeniu. Jej żywiołem jest liturgia. Pierwszy z siedmiu listów idzie do Efezu, metropolii, którą znamy z Pawłowego listu. Chrystus przedstawia się jako „Ten, który trzyma siedem gwiazd w prawej ręce, który się przechadza wśród siedmiu złotych świeczników”. Kościoły są w Jego dłoni i On chodzi pośród nich. Audyt, który nastąpi, jest audytem Obecnego. Bilans Efezu zaczyna się od aktywów, i są one imponujące: „znam twoje czyny: trud i wytrwałość, i to, że złych nie możesz znieść, i że próbie poddałeś tych, którzy zwą samych siebie apostołami, a nimi nie są, i że ich znalazłeś kłamcami”. Efez jest wspólnotą pracowitą, wytrwałą i doktrynalnie czujną. Umie badać duchy i demaskować fałszywych apostołów (zob. glossę na 13 XI). „Ale mam przeciw tobie to, że odstąpiłeś od twej pierwotnej miłości”. Tēn agapēn sou tēn prōtēn aphēkes, opuściłeś swoją pierwszą miłość. Jedno zdanie przekreśla wagę całego bilansu. Ortodoksja bez żaru, wytrwałość bez serca, czujność bez miłości. Wszystko poprawne i wszystko wystygłe. Diagnoza Efezu jest diagnozą każdego dojrzałego chrześcijaństwa, w którym poprawność przeżyła zakochanie. Terapia jest trzystopniowa: „pamiętaj więc, skąd spadłeś, i nawróć się, i pierwsze czyny podejmij”. Mnēmoneue, metanoēson, poiēson, czyli pamiętaj, nawróć się, czyń. Pierwsza miłość wraca przez pierwsze czyny, drogą, którą odeszła, przez ręce.
CZYTAJ DALEJ

X Światowy Dzień Ubogich

2026-11-16 23:21

Biuro Prasowe AK

– Ludziom się wydaje, że jak rozdaję, to tracę. Ewangelia pokazuje, że jak rozdajesz, to zyskujesz – mówił kard. Grzegorz Ryś w Bazylice Mariackiej w czasie Mszy św. z okazji X Światowego Dnia Ubogich.

Na początku Mszy św. administrator parafii mariackiej ks. Mariusz Słonina przywitał wszystkich potrzebujących i organizatorów Światowego Dnia Ubogich w Krakowie. Poinformował, że modli się o powrót do pełni sił dla wszystkich poszkodowanych w zamachu terrorystycznym 7 listopada, którą to intencję zamówili przedsiębiorcy z Rynku Głównego. Metropolita krakowski poprosił wszystkich zgromadzonych o wzbudzenie własnych intencji i zapowiedział, że w tych wszystkich intencjach odprawi Eucharystię.
CZYTAJ DALEJ

Reklama

Najczęściej czytane

REKLAMA

W związku z tym, iż od dnia 25 maja 2018 roku obowiązuje Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia Dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) uprzejmie Państwa informujemy, iż nasza organizacja, mając szczególnie na względzie bezpieczeństwo danych osobowych, które przetwarza, wdrożyła System Zarządzania Bezpieczeństwem Informacji w rozumieniu odpowiednich polityk ochrony danych (zgodnie z art. 24 ust. 2 przedmiotowego rozporządzenia ogólnego). W celu dochowania należytej staranności w kontekście ochrony danych osobowych, Zarząd Instytutu NIEDZIELA wyznaczył w organizacji Inspektora Ochrony Danych.
Więcej o polityce prywatności czytaj TUTAJ.

Akceptuję