Chociaż jeszcze epidemia tyfusu i czerwonki nie wygasła, to jednak nie było zakazu ze strony Starostwa odbywania odpustu” – tak kronikarz klasztorny w Kalwarii Pacławskiej rozpoczął relację z Wielkiego Odpustu w 1920 r. Dalej czytamy: „Ludzi było dosyć, lecz nie tyle jak dawniej. Słowo Boże głosił przez wszystkie dnie o. Remigi Huppental, wikary z Czyszek. Dróżki Matki Boskiej prowadził o. Bruno, a Dróżki Pana Jezusa o. Szymon Łaś, gwardian przemyski. […] 13 przyjechał z Przemyśla Najprzew. Ks. biskup Fiszer w asystencyi ks. Dr Szmyda, prof. moralnej, przez te dni kilka razy bierzmował, a w sam dzień uroczystości jak zwykle celebrował wotywę na ganku (galerii – przyp. red.) i sam głosił kazania. W wigilię uroczystości przyjechał do Przemyśla ks. Dr Kotula, poseł do sejmu, i miał wieczorem z ganku mowę, zachęcającą do wstąpienia do wojska i do pożyczki państwowej”.

Cud nad Wisłą

W tym roku mija 100 lat od tamtego Wielkiego Odpustu Kalwaryjskiego. Niewątpliwie wpisał się on w jedno z największych wydarzeń w dziejach naszej Ojczyzny, jakim było zwycięstwo wojsk polskich nad bolszewikami, chociaż kronikarz kalwaryjski o nim nie wspomniał. Czy jednak ówcześni pielgrzymi byli świadomi Cudu nad Wisłą? Kiedy tak naprawdę dotarła do nich wiadomość o uratowaniu Polski i Europy przed komunistyczną nawałą? Jedno jest pewne, rok 1920 nie był czasem spokojnego, radosnego i modlitewnego przeżywania kalwaryjskiego odpustu. Z jednej strony zagrożenie epidemią tyfusu i czerwonki, z drugiej inna „zaraza”, niemniej, a może jeszcze bardziej groźna i niebezpieczna.

Totus tuus

Totus tuus – zawołanie św. Jana Pawła II, którego 100. rocznicę urodzin świętujemy w tym roku, wskazuje nam kierunek i daje odpowiedź na wszelkiego rodzaju zagrożenia. „Cały Twój, Maryjo” – cały ratunek w Niej. Z całą pewnością świadomi tego byli obrońcy rodzącej się Rzeczypospolitej i z ogromną odwagą, determinacją i zaufaniem Bogu i Maryi stawili czoła nacierającej „pladze”. Przełom w wojnie polsko-bolszewickiej nastąpił w okolicach 15 sierpnia 1920 r. w rejonie Radzymina i Ossowa. Wydarzenie to nazwano Cudem nad Wisłą, a jego zwycięstwo przypisano Najświętszej Maryi Pannie.

Śmierć kapelana franciszkanina

W tej nierównej walce ważną rolę odegrali także franciszkanie, a szczególnie jeden z nich. 16 lipca 1920 r. z rąk bolszewików zginął franciszkański kapelan wojskowy o. mjr Cyprian Rozumkiewicz. Urodził się 8 maja 1892 r. we Lwowie. Tam też ukończył V Cesarsko-Królewskie Gimnazjum, a w 1909 r. rozpoczął nowicjat we Lwowie w Zakonie Braci Mniejszych Konwentualnych (franciszkanów). Od września 1919 r. uczestniczył w wojnie polsko-bolszewickiej. Na froncie litewsko-białoruskim wyróżnił się w walkach pod Połockiem i Duniłowiczami. 16 lub 17 lipca 1920 r. w czasie odwrotu pod Lidą, będąc w pierwszej linii, wpadł w ręce patrolu kozaków kubańskich i został przez nich zamordowany. Otrzymał sześć cięć szablą i dwa postrzały w pierś. Pochowany został na cmentarzu w Lidzie. Po zakończeniu wojny, 28 listopada 1920 r. jego doczesne szczątki ekshumowano i złożono na cmentarzu Orląt we Lwowie (kwatera II, miejsce 42).

Odpust w cieniu wirusa

Rok Pański 2020 – kolejny Wielki Odpust Kalwaryjski. Epidemia wirusa COVID-19 nie ustępuje. SANEPID w Przemyślu nie wydał jednak zarządzenia o odwołaniu odpustu, ale przypomina, „że nadal obowiązuje stan epidemii i co za tym idzie niezbędne jest przestrzeganie zasad higieny w trakcie trwania: pielgrzymki, zakwaterowania na polu namiotowym, zakwaterowania w Domu Pielgrzyma, uczestnictwa w nabożeństwach, w spotkaniach w grupach, spożywania posiłków w jadłodajniach i w małej gastronomii”. Nie można lekceważyć zagrożenia i nie wolno narażać siebie i innych na utratę zdrowia, a może nawet życia.

Pielgrzymowanie do Kalwarii Pacławskiej liczy już 350 lat.

Podziel się cytatem

Ale istnieje, ciągle i nieustannie, inne niebezpieczeństwo, o wiele groźniejsze, niepokój moralny i duchowy, który napływa z różnych kierunków, czy to z zachodu, czy ze wschodu. Może on spowodować utratę nie tylko życia doczesnego, ale przede wszystkim wiecznego. Matka Boża Cierpliwie Słuchająca czeka na nas na Kalwaryjskim Wzgórzu. Nie traćmy nadziei, Ona zajmie się wszystkim, tak jak zajęła się gośćmi na weselu w Kanie Galilejskiej. Jeśli naszym przodkom w 1920 r. udało się, dzięki opiece i wstawiennictwu Maryi, odnieść zwycięstwo nad wrogiem, to czy my, pokolenie Roku Pańskiego 2020 r. okażemy mniej wiary i zaufania?

Wybiegam w daleką przyszłość, do roku 2120. Jakie wydarzenia zostaną utrwalone w annałach Wielkiego Odpustu Kalwaryjskiego A.D. 2020? Zmieniają się wieki, mijają pokolenia. Jedno jest pewne, Bóg jest wieczny i niezmienny. On jest Panem przeszłości, teraźniejszości i przyszłości. On jest Panem historii. I niech tak zostanie.

O. mjr Cyprian Rozumkiewicz, franciszkanin (1892-1920) Franciszkański kapelan wojskowy zginął z rąk bolszewików 16 lipca 1920 r. Pośmiertnie został odznaczony najwyższym polskim odznaczeniem wojskowym Krzyżem Virtuti Militari. Pochowany na Cmentarzu Orląt Lwowskich we Lwowie. W okresie międzywojennym księża kapelani w pogadankach do żołnierzy stawiali im za wzór wierności Bogu i Ojczyźnie dwóch młodych kapłanów – kapelanów Wojska Polskiego – ks. mjr. Ignacego Skorupkę i o. mjr. Cypriana Rozumkiewicza, kawalerów Virtuti Militari.