W czasie wakacji przez całą Polskę wędrują pielgrzymki. Najczęściej ich celem jest Jasna Góra, choć odbywa się także wiele mniejszych, lokalnych duchowych wędrówek. Jednak to ku Częstochowie ciągną latem rzesze pątników – pieszo, na rowerach, na wrotkach, a nawet biegiem... Ci, którzy nie mogą dołączyć do żadnej z grup pątników, starają się wspierać je duchowo i często proszą pielgrzymów, by się modlili na trasie w ich intencjach. Przez dekady zdążyliśmy uznać, że to już niemal rys charakterystyczny polskiego lata i naszej mentalności. Polski fenomen, mówiono na świecie, a obcokrajowcom zalecano, że jeśli chcą choć odrobinę zrozumieć polską duszę, powinni 14 sierpnia przyjechać pod Jasną Górę i stanąć w Alejach Najświętszej Maryi Panny. Bo żadne słowa, żaden filmik na YouTubie tego, co się wtedy dzieje, nie opiszą...

Mają rację. Tym trudniej więc przyjąć do wiadomości, że koronawirus namieszał także w tej dziedzinie. Do końca maja w ogóle nie było wiadomo, czy jakakolwiek pielgrzymka ruszy z miejsca. Dziś już wiadomo, jakie obostrzenia wydał sanepid wobec pątniczych wędrówek, ale trudno przewidzieć, jakie one będą w rzeczywistości, jeśli sytuacja epidemiczna ulegnie zmianie. Organizatorzy diecezjalnych pielgrzymek mówią nam, że sytuacja jest bardzo dynamiczna, trzeba jednak działać, bo przecież przedsięwzięcia tego typu wymagają ogromu przygotowań organizacyjnych, a w tym roku – także szczególnej pomysłowości.

Na czym polega ta pomysłowość? Jednym z jej przykładów może być idea pielgrzymki sztafetowej. Jej realizację już zapowiedziało kilka diecezji. Tego rodzaju wędrowanie do Matki Bożej będzie się odbywało – jak sama nazwa wskazuje – zmianowo. Zamiast jednej dużej grupy pielgrzymować będzie kilka mniejszych – każda na określonym odcinku drogi na Jasną Górę. Autokar dowiezie grupę pątników do wskazanego przez organizatorów miejsca, a po całym dniu odwiezie ją z powrotem. Kolejna grupa rozpocznie tam, gdzie skończyli poprzednicy. Pomysł ten wydaje się karkołomny, niezwykle wymagający organizacyjnie, jednak ograniczona liczba pątników, którzy będą mogli równocześnie ze sobą przebywać, może paradoksalnie obudzić w nas wrażliwość na wspólnotowy aspekt pielgrzymki. Być może z jednej strony poczujemy duchową bliskość z innymi grupami, a z drugiej – bardziej otworzymy się na drugiego człowieka, idąc w tak mocno ograniczonej liczebnie grupie.

Innym pomysłem są pielgrzymki przedstawicieli – gdy zamiast tysięcy ludzi idzie kilka osób. Reprezentują one grupy, które normalnie tworzą trzon pielgrzymki – po jednej osobie ze służby porządkowej, medycznej, medialnej, kwatermistrzowskiej, przewodników duchowych. Mają spać w namiotach, ograniczać do minimum kontakt ze spotykanymi po drodze ludźmi. Pielgrzymowanie samotne, jakże inne niż to znane nam od dekad. W niektórych diecezjach już podjęto decyzję o tak drastycznym ograniczeniu liczby pątników, w innych rozmowy jeszcze trwają...

Myślę, że w każdej nietypowej sytuacji warto szukać dobrych stron. W tym roku nie będziemy pielgrzymować jak zwykle, ale może – paradoksalnie – otworzymy nasze serca na duchowe towarzyszenie pielgrzymom. Może bliskość fizyczną zastąpimy tak ważną bliskością serc.

Pandemia otwiera też nowe możliwości dla katolickich mediów. Trzeba będzie zapewnić pątnikom inną formę kontaktu, gdy ten bezpośredni stał się niemożliwy. Na szczęście przyjęło się, że od kilku lat diecezjalne media relacjonują wydarzenia z pątniczych tras, w tym roku więc, jak się wydaje, będą miały tylko znacznie większą liczbę odbiorców. Nie zawiedzie też Niedziela, która ma swoją siedzibę u stóp Jasnej Góry. Postaramy się, by nasi czytelnicy czuli się duchowo obecni na pielgrzymich szlakach ku Jasnej Górze.