W niedzielę 14 września dziękczynnej Liturgii przewodniczył nuncjusz apostolski w Polsce abp Celestino Migliore; celebrowali ją m.in.: abp Marek Jędraszewski – metropolita łódzki i wiceprzewodniczący Konferencji Episkopatu Polski, biskup drohiczyński Tadeusz Pikus, biskup radomski Henryk Tomasik, biskup senior Ryszard Karpiński oraz biskup siedlecki Kazimierz Gurda z biskupem pomocniczym Piotrem Sawczukiem. Msza św. zgromadziła duchowieństwo z miejscowym proboszczem ks. prał. Tadeuszem Lewczukiem, rzeszę mieszkańców Parczewa i Podlasia, a także przedstawicieli władz różnego szczebla, dających wyraz wiary i miłości do Chrystusa, Matki Najświętszej, Kościoła i ojczyzny. Podczas Eucharystii, na znak ciągłości wiary przekazywanej w orzeczeniach kolejnych Soborów, delegacje parafii otrzymały tekst „Konstytucji duszpasterskiej o Kościele w świecie współczesnym” (Sobór Watykański II).

Zasiew jedności

Centralne uroczystości poprzedzone zostały konferencjami o historii miasta i regionu oraz spotkaniami modlitewno-duszpasterskimi, wyrażającymi wiarę katolicką wyznawaną w jedności z Ojcem Świętym. Podczas cyklu wydarzeń współorganizowanych m.in. przez duchowieństwo i władze Parczewa przywołane zostały chlubne kary polskiej historii.

Sobór Trydencki, obradujący w latach 1545-63, podjął zagadnienie reformy katolickiej w dobie szerzącego się protestantyzmu. Postanowienia soborowe wyjaśniały i porządkowały doktrynę katolicką w oparciu o Pismo Święte, Tradycję i Magisterium Kościoła. Uchwały soboru, przedstawione przez nuncjusza apostolskiego w Polsce Jana Franciszka Commendonego posłom i senatorom na sejmie w Parczewie w 1564 r., zostały przyjęte mimo tego, iż wielu z nich było innowiercami. Znamiennym jest, że w kraju wyróżniającym się w ówczesnej Europie tolerancją religijną i wolnością wyznania, król Zygmunt August w imieniu narodu zapewnił Ojca Świętego o jedności Kościoła w Polsce z Rzymem. Jak przypomniał bp Kazimierz Gurda, Polska będąc miejscem schronienia dla innowierców, przyjęła jako pierwsza uchwały soborowe. To wydarzenie miało szczególne znaczenie dla dalszego rozwoju katolicyzmu w Polsce i życia religijnego w łączności ze Stolicą Apostolską.

O obchodach 450. rocznicy przyjęcia przez Polskę uchwał soborowych został poinformowany papież Franciszek. Ojciec Święty, jednocząc się w duchu z uczestnikami parczewskich uroczystości, w specjalnym liście wyraził wdzięczność „za ten akt, który w dobie sporów doktrynalnych i dyscyplinarnych pośród chrześcijan miał zasadnicze znaczenie dla zachowania jedności narodu polskiego ze Stolicą Apostolską”. Przywołując słowa kard. Stefana Wyszyńskiego: „W małym Parczewie rzucono ziarenko pokoju i zgody, które dzięki wspaniałym mężom Bożym sprawiło, że wszystkie rody polskie wróciły do jedności Kościoła katolickiego”, papież Franciszek życzył, by zasiew jedności i więzi, który przez wieki dobrze zakorzenił się na polskiej ziemi, wciąż wzrastał i wydawał obfite owoce.

Krzyż z Rzymu

Uczestnicy jubileuszowej Eucharystii wysłuchali homilii abp. Marka Jędraszewskiego. Nawiązując do przeżywanego święta Podwyższenia Krzyża Świętego Metropolita Łódzki podkreślał, że dzięki wiekopomnej decyzji Mieszka I i niestrudzonej pracy pierwszego w Polsce biskupa o imieniu Jordan, krzyż Pana naszego Jezusa Chrystusa jaśnieje na polskiej ziemi prawie od 1050 lat. – Ten sam krzyż w sposób czysty i niezafałszowany jaśnieje na polskiej ziemi dzięki decyzji, jaką 450 lat temu podjął król Zygmunt August, i dzięki staraniom nuncjusza Commendonego – mówił Ksiądz Arcybiskup. Podkreślając znaczenie przyjęcia uchwał soborowych, abp Jędraszewski dowodził, że uchroniło to Polskę przed podziałem, nietolerancją religijną i możliwymi wojnami wewnętrznymi. Jednocześnie zapewniał obecnego nuncjusza apostolskiego abp. Celestino Migliorego o niezłomnej woli Polaków, aby podążając śladami ojców, zrobić wszystko, by „chwalebny Krzyż Jezusa Chrystusa, który Polska przed ponad tysiącem lat otrzymała z Rzymu, nadal jaśniał na naszej ziemi”.