Tam, gdzie rozgrywa się niepojęta tragedia matki porzucającej swoje dziecko, tam Kościół musi podejmować konkretne działania ratujące życie tak kobiety, jak i dziecka - mówi bp Ignacy Dec. To właśnie z jego inicjatywy w diecezji świdnickiej powstaną trzy „okna życia” - specjalnie przygotowane miejsca, gdzie matki, które nie chcą lub nie mogą zaopiekować się swoim nowo narodzonym dzieckiem, będą mogły anonimowo zostawić dziecko, nie narażając je na niebezpieczeństwo. Obecnie najbliższe nam takie miejsca znajdują się we Wrocławiu oraz czeskim Nachodzie.

Porzucone dzieci

Dwoje noworodków dziennie zostawiają matki w polskich szpitalach - wynika z opublikowanego niedawno raportu Ministerstwa Zdrowia. Dolny Śląsk przoduje w tych smutnych statystykach. Co roku w szpitalach Dolnego Śląska matki porzucają 80 dzieci. Spośród 713 dzieci porzuconych w 2007 r. w całej Polsce, aż 81 pochodziło z naszego regionu. Więcej takich przypadków było tylko na Mazowszu. Także w roku 2008 nie było lepiej. W czterech największych miastach: Wrocławiu, Wałbrzychu, Legnicy i Jeleniej Górze matki porzuciły w szpitalach 70 maluchów. Niestety, wiele z matek decyduje się na desperacki krok porzucania noworodków np. w śmietnikach, gdzie czeka je niemal pewna śmierć. Tak było ostatnio np. W Boguszowie-Gorcach, gdzie zwłoki dziecka znaleziono w koszu zawinięte w reklamówkę. W czerwcu w Dzierżoniowie noworodka znaleziono na oczyszczalni ścieków. Ktoś albo je tam podrzucił, albo też wrzucił do studzienki kanalizacyjnej i przypłynęło tam razem ze ściekami.

Trzy okna

Kościół diecezji świdnickiej chce, aby do takich tragedii nigdy więcej już nie dochodziło. Dlatego Biskup Świdnicki postanowił o otwarciu w trzech miastach „okien życia”. Bp Dec ma nadzieję, że dzięki temu więcej niechcianych dzieci będzie miało szansę na przeżycie i nowy dom. Ordynariusz diecezji zwrócił się do władz zakonnych kilku zgromadzeń żeńskich z pytaniem o możliwość utworzenia przy ich domach takich punktów. Z powodzeniem pierwsze „okno życia” powstanie w budynku Przedszkola Sióstr Prezentek przy ul. Piekarskiej w Świdnicy. Kolejne w Kłodzku w Domu Dziecka Sióstr Służebniczek przy ul. Wandy. Trzecie w Dzierżoniowie (tu jednak nie ma jeszcze konkretnego miejsca, bo wciąż z prowadzone są na ten temat rozmowy).

Dramat matki

- Jestem przekonany, że decyzja o porzuceniu dziecka jest dramatem dla każdej kobiety - mówi bp Ignacy Dec. - Dlatego nasza inicjatywa ma na celu z jednej strony ocalenie życia dziecka, ale także łagodzi traumę i poczucie winy, jakie mogą się pojawić u samej matki. Nawet jeśli dzięki tej inicjatywie uda się uratować choć jedno dziecko, to i tak warto.

Potrzebna pomoc

Nad realizacją projektu czuwa Caritas Świdnicka. Uruchomienie „okna życia” kosztuje ok. 40 tys. zł. Niezbędny jest bowiem inkubator, do którego noworodka wkłada się zaraz po wyciągnięciu go ze specjalnego koszyka w oknie.
Otwarcie okna uruchamia sygnalizację, która w dyskretny sposób zawiadamia siostry zakonne o pozostawieniu dziecka. Maluchowi natychmiast zapewniona zostaje opieka medyczna. Rozpoczyna się również proces adopcyjny dziecka.
- To jeszcze jeden sposób, by nie tylko bronić życia dzięki uregulowaniom prawnym, ale się o nie troszczyć i je ratować, gdy jest zagrożone po narodzeniu - zaznacza ks. Radosław Kisiel, dyrektor świdnickiej Caritas. - Przy realizacji projektu liczymy również na bardzo dobrą współpracę z lokalnymi samorządami: cieszy nas ich wsparcie i to, że aktywnie włączają się w przygotowanie „okien życia”.
Obecnie Caritas poszukuje źródeł finansowania projektu. Liczy się każda pomoc, jaką mogą zaoferować firmy i instytucje. Od tego zależy, kiedy „okna życia” w diecezji zaczną działać. Jeśli wszystko pójdzie zgodnie z planem, trzy punkty powinny funkcjonować już w pierwszym kwartale 2010 r.

Pierwsze „okna”

Biskup Świdnicki podkreśla, że „okna życia” to inicjatywa, która sprawdziła się w wielu miastach w Polsce.
- W Krakowie u Sióstr Nazaretanek pozostawiono już dziesięcioro dzieci, które trafiły do adopcji. To pierwsze „okno” w kraju. Powstało 3 lata temu. Inicjatorem był kard. Stanisław Dziwisz - mówi Ordynariusz diecezji świdnickiej. - „Okno życia” pozwala matkom zostawiać dziecko w miejscu, gdzie inni zapewnią mu opiekę, a potem dadzą dom.
We Wrocławiu „okno życia” działa od 23 września w budynku dawnego szpitala przy ul. Rydygiera. Teraz znajduje się tam Zakład Opiekuńczo-Leczniczy pw. św. Jerzego. Opiekują się nim Siostry Boromeuszki.
- Moim marzeniem było, żeby „okno” powstało w myśl idei żywego pomnika - mówi s. Ewa Jędrzejak, boromeuszka. - Chcemy ratować dzieci i zamanifestować solidarność z życiem.
- Świat nie jest doskonały, dlatego spotykamy się w tym miejscu z dramatem wewnętrznym, ale jest tu również nadzieja na szczęście dla dziecka - podkreśla rolę takiego punktu Jarosław Obremski, wiceprezydent Wrocławia, który otwierał „okno”.
- To bardzo ważne miejsce. A na Siostrach Boromeuszkach ciąży wielka odpowiedzialność - mówi abp Marian Gołębiewski, który poświęcił wrocławskie „okno życia”.
Z „okna życia” pozostawione tam dziecko trafiać będzie do szpitala, a stamtąd do domu dziecka lub rodziny zastępczej.
- Procedurą adopcyjną nie zajmuje się tylko sąd. W jasnych przypadkach dziecko może szybko trafić do rodziny zastępczej - mówi Beata Ziętek z Sądu Okręgowego we Wrocławiu, zajmująca się sprawami rodzinnymi.
Jak twierdzą lekarze i pracownicy socjalni szpitali, matki decydują się na ten krok przede wszystkim ze względu na biedę.
- Niektóre kobiety już przed porodem deklarują, że chcą zostawić dziecko. Najczęściej tłumaczą, że nie mają odpowiednich warunków, aby je wychować - opowiada dr Artur Kucharski, ginekolog-położnik. - Coraz częściej opuszczane są też dzieci, które cierpią na jakieś choroby genetyczne, np. na zespół Downa.

Szansa dla dziecka

Wiele matek do szpitali nie trafia. Dla nich „okno życia” to ostatnia deska ratunku dla niechcianych dzieci. Jednocześnie takie postępowanie gwarantuje uniknięcie odpowiedzialności karnej osobie pozostawiającej dziecko, ponieważ nie następuje wówczas porzucenie dziecka rozumiane jako oddalenie się bez zapewnienia opieki ze strony innych osób lub instytucji. Istotne jest również to, że w Polsce matka ma prawo w ciągu sześciu tygodni zmienić zdanie i odebrać wcześniej porzucone dziecko.
- „Okno życia” to ratunek dla dziecka, któremu rodzice odmówili miłości - podkreśla metropolita krakowski kard. Stanisław Dziwisz, pomysłodawca i twórca pierwszego takiego punktu w Polsce. - To także wielkie wezwanie, by w naszych rodzinach było więcej miłości, troski o przygotowanie do życia w sakramentalnym małżeństwie i do odpowiedzialnego rodzicielstwa.

Bronić słabszych i bezbronnych

U podstaw tego wielorakiego zaangażowania na rzecz rodziny leży świadomość, że jest ona podstawową komórką społeczeństwa i drogą Kościoła. Jest nią przez swoją służbę życiu, które zawsze jest wielkim i świętym darem Boga. Tego daru nikomu i za żadną cenę nie wolno niszczyć. Zabicie poczętego dziecka jest grzechem wołającym o pomstę do nieba i Bóg upomni się o to niewinne życie. Obowiązkiem zarówno wierzących, jak i niewierzących w imię wiary i miłości ojczyzny jest ratowanie każdego poczętego dziecka, na które człowiek podnosi rękę.
Nasze diecezjalne, świdnickie „okna życia” są właśnie realizacją tego obowiązku.